Frankrijk is het eerste land binnen de Europese Unie dat sociale media verbiedt voor kinderen onder de 15 jaar.
De nieuwe wet is goedgekeurd door beide kamers van het parlement en wordt in twee fases ingevoerd. Vanaf september 2026 kunnen kinderen onder de 15 geen nieuwe accounts meer aanmaken op platforms zoals Instagram, TikTok en Snapchat. Vanaf januari 2027 geldt het verbod ook voor bestaande accounts.
In tegenstelling tot vergelijkbare wetten in andere landen moeten in Frankrijk straks alle gebruikers hun leeftijd verifiëren voordat ze toegang krijgen tot sociale media. Daarmee wil de overheid voorkomen dat kinderen de leeftijdsgrens omzeilen door een onjuiste geboortedatum op te geven.
Voorstanders stellen dat de wet jongeren beter beschermt tegen schadelijke online content en verslavende functies op sociale media.
Wat vinden wij?
Als VPN-bedrijf kunnen we de steeds bredere invoering van verplichte leeftijdsverificatie niet negeren. Hoewel we volledig achter het beschermen van kinderen online staan, brengt verplichte leeftijdsverificatie, zoals Frankrijk die nu invoert, grote risico’s voor de online privacy van iedereen met zich mee.
Overheden stellen dat hun systemen zijn ontworpen met privacy en identiteitsbescherming als uitgangspunt. Toch brengt het verplicht verzamelen van identiteitsgegevens grote beveiligingsrisico’s met zich mee die vroeg of laat zullen worden misbruikt. Dat is slechts een kwestie van tijd. Daarnaast maakt het verzamelen van persoonlijk identificeerbare gegevens online tracking ingrijpender dan ooit. De overheid kan wel zeggen dat leeftijdsverificatie niet voor tracking zal worden gebruikt, maar de verleiding om die gegevens in de toekomst voor andere doeleinden in te zetten is simpelweg te groot.
Nog belangrijker is dat we ons afvragen waarom deze discussie zowel binnen de EU als wereldwijd zo actueel is geworden. De strenge leeftijdsverificatie die nu overal wordt ingevoerd, is een reactie op sociale mediaplatforms die bewust zijn ontworpen met verslavende en schadelijke mechanismen. Meta liet bijvoorbeeld zelf onderzoek uitvoeren naar de negatieve effecten van sociale media, hield de resultaten vervolgens achter en bleef zijn platforms juist op die praktijken baseren, zonder daar noemenswaardige gevolgen van te ondervinden.
Verplichte leeftijdsverificatie bestrijdt daarom vooral de symptomen. In plaats van wetten die nieuwe risico’s creëren op het gebied van cybersecurity en online tracking, zouden grote techbedrijven verantwoordelijk moeten worden gehouden voor schadelijke ontwerpkeuzes en het bewust uitbuiten van jonge gebruikers.
Frankrijk volgt hiermee Australië, dat eerder al een socialmediaverbod invoerde voor kinderen onder de 16 jaar. Ook het Verenigd Koninkrijk is van plan om in 2027 vergelijkbare regels in te voeren.
Hoewel deze wet alleen voor Frankrijk geldt, bespreken steeds meer EU-landen soortgelijke wetgeving. Naar verwachting presenteert de Europese Unie in september plannen voor een EU-breed socialmediaverbod voor kinderen.
