Wat is spear phishing?

aug 22, 2023

Je weet waarschijnlijk wel wat phishing is. De kans is groot dat je er zelf al eens mee te maken hebt gehad. Vreemde e-mails vol fouten van Mijn Overheid, of misschien zelfs vreemde telefoontjes waarin je wordt verteld dat je BSN om een of andere reden is verlopen. We zijn er inmiddels aan gewend geraakt, maar er is één ding dat nog erger is dan phishing – en dat is spear phishing.

Spear phishing is phishing op steroïden. En als phishing al aanzienlijke schade kan veroorzaken, tilt spear phishing een toch al gevaarlijke zwendel naar een heel ander niveau, waar iedereen risico loopt, vaak zonder dat ze doorhebben. Als het zo intens wordt, is het belangrijk om te weten waar je mee te maken hebt.

In dit artikel gaan we diep in op wat spear phishing is, hoe het werkt en hoe je kunt voorkomen dat je slachtoffer wordt van een van de grootste online bedreigingen die er bestaat.

Blijf altijd veilig online!

Beveilig en versleutel je online gegevens met VPN Nederland!

Neem je online privacy in eigen handen!

Spear Phishing: een definitie

Laten we beginnen met een definitie. Wat is spear phishing precies?

Spear Phishing is een gerichte vorm van phishingaanval waarbij cybercriminelen hun misleidende berichten aanpassen aan een specifiek individu of een organisatie. Spear phishing wordt nauwkeurig op maat gemaakt met behulp van details over het slachtoffer, zoals hun naam, functie, werkrelaties en andere persoonlijke informatie.

Deze gerichte aanpak maakt spear phishing-berichten vaak legitiemer en verhoogt daardoor de kans dat het slachtoffer in de val loopt, zoals klikken op een kwaadaardige link of het downloaden van een gecompromitteerde bijlage.

Het doel van spear phishing is meestal om gevoelige informatie te stelen, malware te installeren of geavanceerde aanhoudende bedreigingen (APTs) te vergemakkelijken.

Het verschil tussen phishing en spear phishing

Oké, maar hoe verschilt spear phishing precies van phishing?

Zowel phishing als spear phishing zijn misleidende tactieken die cybercriminelen gebruiken om individuen te misleiden om gevoelige informatie prijs te geven, maar er zijn belangrijke verschillen:

  • Phishing werpt een wijder net uit. Het richt zich op massa’s met generieke e-mails, zoals valse bankmeldingen, in de hoop dat sommigen erop zullen ingaan. De berichten kunnen vaak worden herkend aan hun algemene toon en occasionele grammaticale fouten.
  • Spear Phishing daarentegen is de sluipschutter van de cybercrime-wereld. Het richt zich in op een specifiek individu of een organisatie. De e-mails zijn op maat gemaakt, met gebruik van persoonlijke gegevens zoals namen of recente gebeurtenissen, waardoor ze legitiemer lijken en moeilijker te detecteren zijn.

Kortom, terwijl phishing een brede scam-poging is, is spear phishing een gepersonaliseerde en gevaarlijkere misleiding.

Hoe werkt spear phishing?

Spear phishing is veel geavanceerder dan reguliere phishing en omvat een uitgebreide mix van onderzoek, misleiding en sociale technieken om de kans op succes te maximaliseren.

Dit zijn de stappen die worden genomen om een spear phishing-aanval te creëren:

 

  1. Doelwitselectie. De aanvaller identificeert en selecteert een specifiek individu of organisatie die ze willen exploiteren. Dit kan zijn voor financieel gewin, om ongeoorloofde toegang tot systemen te krijgen, of om geclassificeerde informatie te verzamelen.
  2. Onderzoek. De aanvaller verzamelt gedetailleerde informatie over het doelwit. Dit kan afkomstig zijn van socialemediaprofielen, bedrijfswebsites, persberichten en andere openbare bronnen. Het doel is om de interesses, gewoonten, netwerken en kwetsbaarheden van het doelwit te begrijpen.
  3. Opstellen van het bericht. Met de verzamelde informatie stelt de aanvaller een geloofwaardig en gepersonaliseerd bericht op. Het wordt op maat gemaakt op een manier dat het doelwit gelooft dat het van een vertrouwde bron afkomstig is, vaak de stijl van communicatie nabootsend die bekend is bij het doelwit.
  4. Kwaadaardige lading. Het bericht bevat meestal een kwaadaardige lading. Dit kan een link zijn die leidt naar een neppe, maar legitiem uitziende website waar het doelwit wordt gevraagd gevoelige gegevens in te voeren. Of het kan een bijlage zijn die, wanneer geopend, malware op het systeem van het doelwit implementeert.
  5. De lokker. Het doelwit, ervan overtuigd dat de e-mail echt is, gaat in op de inhoud – door op de link te klikken, de bijlage te downloaden of de gevraagde informatie te verstrekken.
  6. Exploitatie. Zodra het doelwit toehapt, kan de aanvaller de toegang of informatie die ze hebben verkregen, exploiteren. Dit kan leiden tot gegevensinbreuken, financieel verlies of verdere infiltratie in verbonden systemen.

Opmerkelijke voorbeelden van verwoestende spear phishing-aanvallen

Tot zover de theorie, maar op het eerste gezicht lijkt dit allemaal misschien niet zo gevaarlijk.

Daarom hebben we enkele echte voorbeelden van spear phishing-aanvallen onderzocht die schade hebben veroorzaakt:

De RSA Security Breach (2011)

Wat er gebeurde: RSA, een groot cybersecurity-bedrijf, werd het slachtoffer van een spear phishing-aanval waarbij medewerkers een e-mail ontvingen met een bijlage getiteld “2011 Recruitment Plan.xls”.

Gevolg: Zodra de bijlage werd geopend, maakte de kwaadaardige bijlage gebruik van een kwetsbaarheid, wat leidde tot een grote inbreuk waarbij informatie over het bedrijfs-SecurID-verificatietokens werd gestolen. Dit heeft mogelijk de beveiliging van organisaties wereldwijd die deze tokens gebruikten in gevaar gebracht.

De AP Twitter Hack (2013)

Wat er gebeurde: Een spear phishing-e-mail werd naar medewerkers van de Associated Press (AP) gestuurd, alsof het van een collega afkomstig was.

Gevolg: De aanval stelde hackers in staat controle te krijgen over het Twitter-account van AP, waarvandaan ze tweets plaatsten over explosies in het Witte Huis, wat leidde tot een kortstondige beurscrash.

Financieel verlies bij Ubiquiti Networks (2015)

Wat er gebeurde: Cybercriminelen richtten zich op medewerkers van Ubiquiti Networks met spear phishing-e-mails die hen naar frauduleuze websites leidden waar ze de inloggegevens van het bedrijf invoerden.

Gevolg: Het bedrijf verloor $46,7 miljoen als gevolg van ongeautoriseerde geldoverdrachten als resultaat van de aanval.

De DNC Hack (2016)

Wat er gebeurde: Het Democratic National Committee (DNC) werd het doelwit van spear phishing e-mails, wat leidde tot de diefstal en daaropvolgende lek van e-mails.

Gevolg: De gelekte e-mails veroorzaakten controverse en worden verondersteld van invloed te zijn geweest op de publieke opinie tijdens de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2016.

Gerichte aanvallen op activisten en dissidenten

Wat er gebeurde: Door de jaren heen zijn politieke activisten, journalisten en dissidenten, vooral in landen met strenge censuur- of surveillanceregimes, het doelwit geweest van spear phishing-aanvallen.

Gevolg: Deze aanvallen zijn bedoeld om hun activiteiten te monitoren, te censureren of te onderdrukken en kunnen leiden tot arrestaties, gevangenisstraf of andere vergeldingsmaatregelen tegen de slachtoffers.

Hoe herken je een spear phishing-aanval?

Spear phishing-aanvallen kunnen moeilijk te herkennen zijn. Ze zijn niet zo algemeen als reguliere phishing-aanvallen en kunnen je gemakkelijk misleiden, zelfs als je extra voorzichtig bent.

Dit zijn enkele dingen waar je op kunt letten:

 

  1. Persoonlijke informatie. Spear phishing e-mails bevatten vaak specifieke details om de ontvanger te overtuigen van hun echtheid. Dit kan jouw naam, functietitel of andere persoonlijke gegevens zijn. Wees altijd sceptisch wanneer een ongevraagde e-mail deze informatie gebruikt.
  2. Dringende of bedreigende taal. De aanvaller kan proberen je te haasten door te beweren dat er een noodsituatie is of je dreigen met gevolgen. Bijvoorbeeld: “Je account wordt gesloten als je niet binnen 24 uur reageert.”
  3. Niet kloppende e-mailadressen. De weergavenaam kan correct lijken, maar als je erover zweeft of het nauwkeurig onderzoekt, kan het werkelijke e-mailadres iets afwijken of afkomstig zijn van een verdacht domein.
  4. Ongewone bijlagen of links. Wees voorzichtig als de e-mail bijlagen bevat die je niet verwachtte of links die niet op hun plaats lijken. Zweef over de link om de werkelijke URL te zien voordat je erop klikt.
  5. Controleer op slechte grammatica of spelling. Hoewel de inhoud van spear phishing-e-mails vaak geavanceerder is, kunnen ze nog steeds fouten bevatten. Let op onhandige formuleringen of typefouten.
  6. Verzoeken om vertrouwelijke informatie. Wees achterdochtig bij ongevraagde berichten die vragen om gevoelige persoonlijke informatie, wachtwoorden of financiële gegevens.
  7. Verifieer rechtstreeks. Als je een onverwacht verzoek ontvangt, vooral een die vraagt om geldoverdrachten of gevoelige informatie, verifieer dit dan rechtstreeks met bekende contactgegevens, niet die in de e-mail verstrekt.
  8. Inconsistenties in het bericht. Bijvoorbeeld, een bericht kan verwijzen naar een vergadering die je nooit hebt bijgewoond, of een project noemen waar je niet van op de hoogte bent.
  9. Onverwachte e-mailonderwerpen. Wees op je hoede als je een e-mail ontvangt over een onderwerp dat niet gerelateerd is aan je gebruikelijke correspondentie met de afzender, vooral als het je aanmoedigt om op een link te klikken of een bestand te downloaden.
  10. Geavanceerde bedreigingsbeschermingstools. Sommige moderne e-mailsystemen hebben geavanceerde tools die e-mails kunnen identificeren en markeren die afkomstig zijn van buiten je organisatie, zelfs als ze iemand van binnenuit nabootsen. Hoewel dit op zichzelf geen teken is, kan het een nuttige tool zijn in een veelzijdige aanpak.

Hoe kun je spear phishing-aanvallen voorkomen?

Het voorkomen van spear phishing-aanvallen is vrijwel onmogelijk. Als een aanvaller zijn oog op jou heeft laten vallen en heeft besloten jou het doelwit te maken van een spear phishing-aanval, is er niet veel wat je kunt doen. Toch kun je het degenen die jou willen targeten met een aanval wél moeilijk maken. En dat doe je door VPN Nederland te gebruiken.

Een succesvolle spear phishing-aanval vereist veel informatie over jou die verzameld is uit allerlei bronnen. Hoewel VPN Nederland, of welke andere dienst dan ook, dit niet volledig kan voorkomen, is een VPN de enige beschikbare dienst die al je verzonden en ontvangen gegevens versleutelt met ondoordringbare encryptie die niemand ooit kan kraken. Dit geeft je een extra niveau van beveiliging en bescherming tegen mogelijke aanvallen.

Bovendien maakt VPN Nederland je online activiteit anoniem. Dit helpt bij het voorkomen van online tracking, en als kwaadwillende aanvallers niet kunnen achterhalen wat je online doet, vermindert dit de kans op een aanval aanzienlijk.

Extra beschermingsmaatregelen

Hier zijn enkele andere tips die je kunt proberen om de mogelijkheid om slachtoffer te worden van een spear phishing-aanval te beperken:
 

  1. Gebruikerseducatie en training
    Als je een bedrijfseigenaar bent, voer dan regelmatig trainingssessies uit om medewerkers voor te lichten over spear phishing.
    Gebruik gesimuleerde spear phishing-campagnes om medewerkers te testen en te trainen in het herkennen van dergelijke pogingen. Moedig een cultuur van scepsis en validatie aan.
  2.  

  3. Implementeer geavanceerde e-mailfiltering
    Gebruik geavanceerde bedreigingsbeschermingsservices die spear phishing e-mails kunnen identificeren en in quarantaine kunnen plaatsen.
    Stel filters in om e-mails te markeren met extensies die vergelijkbaar zijn met het e-mailadres van het bedrijf, maar niet exact hetzelfde.
  4.  

  5. Tweefactorauthenticatie (2FA)
    Implementeer 2FA voor toegang tot gevoelige bedrijfsinformatie. Zelfs als inloggegevens worden gecompromitteerd, kan 2FA een extra beveiligingslaag bieden.
  6.  

  7. Regelmatige back-ups
    Maak regelmatig back-ups van gegevens, zodat je in geval van een succesvolle aanval (zoals ransomware die soms volgt op spear phishing) kunt herstellen vanaf een back-up zonder losgeld te betalen.
  8.  

  9. Houd software up-to-date
    Zorg ervoor dat alle systemen en software regelmatig worden bijgewerkt, vooral e-mailsoftware, om te beschermen tegen bekende kwetsbaarheden.
  10.  

  11. Beperk de hoeveelheid persoonlijke informatie online
    Moedig medewerkers aan om voorzichtig te zijn met de hoeveelheid persoonlijke informatie die ze online delen, aangezien spear phishers deze informatie kunnen gebruiken om geloofwaardige e-mails te maken.
  12.  

  13. Gebruik e-mailverificatie
    Implementeer e-mailverificatietechnologieën zoals DMARC, DKIM en SPF om spoofing te voorkomen en de authenticiteit van ontvangen e-mails te verifiëren.
  14.  

  15. Monitor accounts regelmatig
    Bewaak financiële en zakelijk kritieke accounts op ongeautoriseerde transacties of ongebruikelijke activiteiten.
  16.  

  17. Beperk toegangsrechten
    Hanteer het principe van minimale rechten. Geef alleen toegangsrechten tot informatie die medewerkers nodig hebben om hun taken uit te voeren.
  18.  

  19. Beveilig persoonlijke apparaten
    Als medewerkers toegang hebben tot bedrijfsinformatie vanaf persoonlijke apparaten, zorg er dan voor dat deze apparaten beveili0gingsprotocollen hebben, zoals sterke wachtwoorden en bijgewerkte antivirussoftware.
  20.  

  21. Controleer e-mailinstellingen
    Schakel automatisch downloaden van bijlagen of afbeeldingen uit om het risico van kwaadaardige inhoud op je systeem te verminderen.
  22.  

  23. Stel een verificatieprotocol in
    Stel een procedure in voor het verifiëren van de authenticiteit van onverwachte verzoeken om gevoelige informatie of financiële overboekingen, bij voorkeur via een offline modus of een ander communicatiekanaal.
  24.  

  25. Blijf up-to-date
    Aangezien cyberdreigingen evolueren, kan het bijhouden van de nieuwste spear phishing-technieken helpen bij het ontwikkelen van betere beschermingsstrategieën.

Neem nu veiligheidsmaatregelen tegen spear phishing

Dacht je dat phishing gevaarlijk was, spear phishing is nóg geavanceerder en een ernstige bedreiging voor individuen en organisaties. Het gaat verder dan reguliere phishing door zich op specifieke doelwitten te richten met gepersonaliseerde en geloofwaardige aanvallen. Het herkennen van spear phishing is lastig, maar bewustwording en educatie zijn cruciaal.

Het is belangrijk om proactief te blijven in het beveiligen van informatie en het voorkomen van potentieel verwoestende aanvallen. Neem daarom de nodige veiligheidsmaatregelen om je tegen spear phishing te beschermen, zoals geavanceerde e-mailfiltering, tweefactorauthenticatie en het gebruik van een VPN zoals VPN Nederland.

Neem je online veiligheid terug

 

  • Onbreekbare encryptie
  • Echte online privacy
  • Wereldwijd servernetwerk
  • Onbeperkt apparaten
  • Grenzeloos streamen
  • 24/7 Nederlandse ondersteuning

Ook interessant